Veilig e-mailen en surfen

Bescherm je persoonlijke gegevens. Laat je e-mailadres niet op websites achter. Hoe voorzichtiger je met je e-mailadres omspringt, hoe kleiner de kans dat het wordt gebruikt door lastposten die je mailbox overladen met ongevraagde en ongewenste e-mails.

Wees voorzichtig met e-mails van onbekenden. Stel jezelf de vraag: "Wat zou ik doen als er een vreemdeling aanbelt?" Laat je die persoon zomaar binnen? Gebruik op het internet ook je gezonde verstand en denk goed na voor je een e-mail van een onbekende afzender of met een rare titel opent. Vaak zijn zulke rare mails van mensen die je lastig vallen met reclame voor dingen die ze te koop aanbieden, maar soms gaat het om echte boeven die je computer proberen te besmetten met virussen of andere kwaadaardige programma's.

Zet alleen op internet wat je ook op de voorpagina van de krant zou zetten. Op veel weblogs, profielsites en andere websites kun je je leven, je ideeën, hobby's en foto's zetten. Leuk, maar bedenk voordat je dat doet: wie kan dat allemaal bekijken? Waarom doe je het eigenlijk? Dingen op websites zetten, kan zorgen voor leuke reacties en leuk zijn voor vrienden, maar geeft ook pestkoppen en slechteriken de kans om in je leven te komen snuffelen. Wat je op een weblog of profielsite zet, is voor de hele wereld zichtbaar! En soms krijg je dingen waar je spijt van hebt bijna niet meer van internet verwijderd. Wist je dat sommige mensen het bijvoorbeeld leuk vinden om hoofden van foto's te knippen en op naakte lichamen te plakken en die dan op internet te publiceren? Hoe zou je het vinden als dat met jou foto gebeurt? Om vervelende verrassingen te voorkomen, vertel je in je weblog beter niet álles over jezelf! Of zorg dat alleen je vrienden er bij kunnen.

Webcams: ben ik in beeld? Ook webcams zijn leuk: dan zie je elkaar tenminste! Maar wist je dat alles wat je uitzendt via bijvoorbeeld je webcam, bewaard kan worden? Helaas hebben sommige kinderen dat al gemerkt: dan hadden ze iets gedaan voor de webcam, kregen ze later ruzie met dat vriendje en dan ging die de (stiekem) bewaarde beelden ineens op internet zetten! En heb je weleens gehoord van Fake webcam? Dan denk je dat iemand 'aan de andere kant' aan het cammen is met je, maar dat is misschien gewoon een filmpje.

Bescherm je computer. Op het internet en in e-mails krioelt het van de virussen en ander digitaal ongedierte. Er zijn een paar dingen die je gewoon 'moet' regelen als je internet gaat gebruiken. Zorg dat op de computer een antivirus-programma en een firewall staan en installeer regelmatig updates van bijvoorbeeld Windows. Weet je niet hoe dat moet? Vraag het dan aan je ouders of iemand die er wel verstand van heeft. Bij alles wat je aanklikt, opent of download moet je je (helaas) afvragen of het betrouwbaar is. Eigenlijk ben je nooit helemaal veilig, maar maak het inbrekers zo lastig mogelijk!

Verzamel bewijs. Bewaar bijvoorbeeld je chatberichten via de berichtengeschiedenis. Als je ooit gepest wordt, kun je met dat bewijs naar de politie! Staat je berichtengeschiedenis niet aan, dan wordt het lastiger om te bewijzen dat je gepest bent.  Natuurlijk kun je met je ouders afspreken of zij je berichten wel/niet gaan bekijken.